У XVIII стагоддзі жанчына з Наваградчыны займалася лекарскай практыкай, падарожнічала па Еўропе і Асманскай імперыі, а пасля запісала гісторыю свайго жыцця. Саламея Рэгіна Русецкая, вядомая таксама як Гальпірова і Пільштынова, не мела ўніверсітэцкай медыцынскай адукацыі. Пра яе незвычайны шлях мы ведаем найперш з мемуараў, складзеных каля 1760 года.
Даследчыкі адносяць яе нараджэнне прыблізна да 1718 года. Дакладнае месца застаецца няпэўным. У юным узросце Русецкая выйшла замуж за Якуба Гальпіра, лекара, які займаўся захворваннямі вачэй. Разам яны выправіліся ў Стамбул. Там яна назірала за працай мужа, вучылася практычным прыёмам і паступова пачала лячыць людзей сама.
У медыцыне таго часу фармальная адукацыя не была адзіным шляхам да практыкі. Веды перадаваліся і праз вучнёўства, назіранні ды асабісты досвед. Русецкая асвойвала лячэнне вочных хвароб, але яе дзейнасць нельга атаясамліваць з працай сучаснага дыпламаванага лекара. Гісторыкі медыцыны вывучаюць апісаныя ёю метады ў кантэксце тагачасных уяўленняў пра хваробы і магчымасці лячэння.
Пасля Стамбула ў гісторыі яе падарожжаў з’яўляюцца Пецярбург, Вена, Балканы, Егіпет і Святая Зямля. Яна шукала пацыентаў, заробак і падтрымку, сустракала людзей розных веравызнанняў і грамадскага становішча. Самастойная лекарская праца давала ёй сродкі для жыцця, але не пазбаўляла ад залежнасці ад асабістых сувязяў і абставін.
Асаблівую каштоўнасць мае яе аўтабіяграфія «Proceder podróży i życia mego awantur», вядомая па-беларуску як «Авантуры майго жыцця». Гэта не толькі аповед пра дарогі і сустрэчы. Русецкая пісала пра працу, грошы, сямейныя адносіны і ўласныя рашэнні. У эпоху, калі захаваныя пісьмовыя сведчанні пра далёкія падарожжы пераважна належалі мужчынам, яна пакінула асабісты погляд на свет.
Мемуары, аднак, не варта прымаць за бездакорную хроніку. Аўтарка сама выбірала, што расказаць і як прадставіць свае ўчынкі. Не ўсе эпізоды можна пацвердзіць незалежнымі дакументамі. Таму даследчыкі разглядаюць яе твор адначасова як крыніцу біяграфічных звестак і як сведчанне таго, як жанчына XVIII стагоддзя асэнсоўвала сваё месца ў грамадстве.
Рукапіс быў апублікаваны ў XX стагоддзі; пазней з’явіліся новыя даследаванні і англамоўнае выданне. Сёння Русецкую вывучаюць гісторыкі медыцыны, падарожжаў і жаночага пісьменства. Яе гісторыя захавалася не толькі таму, што яна лячыла людзей у розных краінах, але і таму, што сама пакінула пра гэта пісьмовае сведчанне.
